Page d'Accueil

Kulu ba Ze be nga wôé benyia

   

A nga bo na, Kulu na, “A Ze mo tat, aka’a ôzañ bi awô’ô di, bi abene di benane a jé ? » Ze na, “W’abele”. Kulu na, “Za’akiti, bi ke”. Nde Kulu a nga li’i. Ali’i a nga li’i na, ve nyine fé, a ke suan éngoñe si, ve a nga sili ngoñe yôp. Ve mane ka’a beta nkoé ngoñ, a lumbu fe nye si, a ke kui mon ôsôé na, ve bet ôsôé’akôé, a ke sole nkoé ngoñ. Nde a nga bulane ja.

Bia tyé, Ze ve loene nyia, nye na, “Nke be Kulu”. Ane be nga lumbu, ve ke suane be Kulu. Be nyin aba, Ze na, “Kulu a ntôé ?” Kulu na, “Me nyô”. Nye na, “Me soya ane bi nga jô angô’é ». Kulu na, « Ya, ye ajô afe d’abôbo fe ? » Kulu ve loene Nya Bibôtô, nye na, « Kui atan » A nyoñe jôm nku, a ôndôndô, a ayañ, ôtyeñe ba fa, a to’é viek, a mbom bibôbolo ; nde be nga lumbu zen nké. Be nga suan ôsôé. Be mane ngunu biôme si.

Ze na, « Nne bi abo aya ? » Kulu na, « Za ajô afe fe ? Wo, kele fo’o ôsôé nnké, me ke m’ake ôsôé akôé. O yene fe metyi, te fe beta bo jam afe, ô yeme fo’o na, me wôéya nane.

Nde Ze a nga lumbo ôsôé nnké, Kulu ke ve bet ôsôé akôé. A ke ôsôé akôé na, ve ke dutu nkoé ngoñ. Nye nyia na, “O bulu’u yôn”, ve bête beta éban, a nga vame si, tiñ ! Nyia a bôé ñyôn, « Woo ! A Kuluô ! Jôké’é maô. Te wôé nja’a nyua. A Kulu womô, ko nja’a me éngôngo, te wôé nyua ». Ve Kulu a dum ébane si, siñ ! siñ ! Mieññ ! ñyôn w’aje’ebe. Kulu a nga nyoñ ngoñ, a nga fu’ôsôé, metyi me ngoñ ve jaé ôsôé ne lut ! Me nga lôt a ke ôsôé nnké.


Ve Ze a fombô ôsôé. Afombô a fômbô na, a lô ane ôsôé vi azu évele akôé a metyi, Ze na, “Nde Kulu a beleya fo’oé !” Ze ve futi nyia mo nyô, a nga ka’a ngata’a. Nyia a jii ñyôn, “A ! soñ ! A Ze wom, te wôé ma. Kulu a du’u wo”. Ze na, « Nde a bo na, me yeneya metyi me nyia Kulu, wôna Kulu a du’u ma ». Ve ne lateta ! lateta ! a ka’a nyia ngata’a. Ve ke jô’é nye si, ve bete aboñ ôyebé, a nga vame nyia tyiñ, siñ ! siñ ! Nyia Ze mbim, joaé ! Ze ve nyoñ ôtyeñ ba fa, a nga ba nyia. Ve nyoñe bise’e a nlem, a wô’ô beta jôm, a mane futi nku. A nga tose miñya ôsôé, a wô’ô jôm avok. A nyoñe ke tit ése, a loé nkoé. Nde a nga be’e, a ke suan abanda.

Kulu a nyoñ ngoñe nyô, a mane wô’ô beta jôm, a futi nku ; a wô’ô jôm avok, a futi nku ; a nyoñe fe nyô fok, ve yemete nkoé, a nga mane ka’a nkoé. Metyi me ngoñ m’azu fo’o m’alôt nkoé. Ve suan abanda. Ve telé môme si, a ke suu nkoé. « E ! A Ze, mo tat, aval avoñe jôm ! Mbo’o ke bi ji’a ke nja’a. Jôm é ne avoñ ana, j’abôbo jôme ya jô’é ôyôm étun. A ne mvaé bi jika’a be’ele ». Ze na, « W’abele ». Be ve lumbu nja’a ; Ze, wô ! afan akôé. Kulu ke a lumbu afan nnké, ve ke sôbô. A wô’ane Ze a ba’é afan akôé, ve so fo’o ne viañ ! Ve kui abanda. A nyoñ nkoé ngoñe wé, a ke telé vôm nkoé Ze ô nga tele ; a nyoñe ke nkoé nyia Ze, a ke telé vôm éñwé ô nga tele. A nyoñe môme mé, a ke telé vôm môm me Ze me nga tele ; a nyoñe ke môm me Ze, a ke telé vôm émmé me nga tele. Ve bulan viañ ! A nga ke a tya nja’a. Ve mane kôban nduan, nduan é nga yôñ. Ze a nyoñe môme mé, a nga bup nduan. Kulu ke a nyoñe môm mé, a bup nduan. Môm me nga mane bé.

Kulu na, “Taté’é zu bia éndôé, a mo tat ».  Ze ve ke bete jôm, be ve nyemekane jôme si, a bibôbolo. Nyina a be’e bibôbolo, nyô  mbo’a be’e bibôbolo, ve futi mo jôm. Be ke na’a tit anyu ana, nyôl ane mebañ. Kulu na, « E ! A Ze, mo tat, nyua a bu’u ayôl a jé ? Womien tame di na ». Ze a ye na’é anyu ana, ayôl ane ôvuta. Ze na, « A dañeya ayô ». Kulu na, « Nkelek, bi ke ji’a su’i nyua fé, a dañeya ayô ». Akekui na, be nga su’i nyia fé.

Kulu na, « A Ze, mo tat, ke me lô na, nyua a veñesaneya ngoñ ». Fe’e ve bo Ze ne vema ! Nde be nga zu tabe si abanda, be nga di nkoé nyia Kulu. A bômbô na, melu mebaaé, ve be ja’ak. Abim e nga buk, be nga kaban. Ze na, « Me keya ». Kulu na, “Kelek, me fe me keya”. Kulu na, “Bi nga yiane bo bi jika’a yenan, amu w’ayeme na, bi nji fe bi benyia. Nde ke a ne na, môt ase a nga kobo bia ajô di, some wo w’abo bo’évô, ve bibi nye. Amu w’ayeme na, b’aye do’olô bia, amu bi li’iya te benyia”. Nde be nga mane ke male map. Akui Kulu a nga kui jale dé na, ve nyoñe tite nyia Ze, ba Nya Bibôtô nyia wé be nga di.

Eyoñ abe melu e nga lôt, Okpweñ a nga so, a kele’be Ze, ve suan aba be Kulu. Nye na, “A Kulu mo tat, me wuya zaé”. Kulu ve loene Nya Bibôtô. Nya Bibôtô a nga zu nnam, a ntuba ékon, a kee Kulu. Kulu ba Okpweñ be nga di. Nde Okpweñ a nga lôt. Ali’I Kulu a nga li’I mvuse na, Kulu na, ‘M’ayem Okpweñ éyoñ a ye kate Ze den”. Nde a nga nyoñe Nya Bibôtô, ve ke solé nye ako’été. Ve kui nda Nya Bibôtô, a mane nyoñ asup, ve na a kute yôp, a kut akañ été, a kute sisi, a mane kut asup nda ése, nda énto ane nyô é taté tabe éfut ngon ébaé. Ve zu bômbô si aba.

Ake ke Okpweñ a nga ke, ve suane be Ze. A nto. Be nga laane minlañ. Okpweñe na, “A Ze, ke m’awô’ô na, mia Kulu mi nga wôane benyia ?” Ze na “Eññ ». Okpweñe na, « Ke m’ate di bidi bi Nya Bibôtô den”. Ze na, “Te beta tote jam ete, bia wo bi za bo abé”. Nya Bibôtô mbé ? Ye Nya Bibôtô ya bia Kulu bi adi den ngum ngon ?” Okpweñ na, « Mina ! Ma m’ate kôme di bidi bi Nya Bibôtô, émien a te kôme zu kee bia Kulu, te ke na, mongô ». Ze na, « Nkele be Kulu wôé ». Ane be nga fiti nyôle zen. Ve be nga zu.

Eyoñ Kulu a nga wô’ékinda ; ve ke kulubu mfôme di, a nga yi. Ze ve nyin aba été, ba Okpweñ. Ze na, « Kulu a né ? » Nye na, « Me nyô ». Nye na « Ye ô nga du’u ma ? » Kulu na, « Jé, a Ze mo tat ? » Nye na, « O nga bo na, me wôé nane, wo te ke wôé nyua ». Kulu na, “Nane mbé ? A Ze, ye wo ke w’ado’olô ma, ane bôte befe b’abo?” Ze na, “Okpweñe nyô, mia nye mi ate di bidi bi Nya Bibôtô den”. Kulu ve bôé ñyôn, nye na, « A Okpweñ, nde wo w’aye me wôé. A Ze mo tat, za’a bi tame ke yen nda Nya Bibôtô a nga lik ». Ba Ze a Okpweñ ve bembe nda. A ke koé na, nda ve sune sun, te ke jôm môt ane tabe. Kulu na, “Ye nda môt a bo yame bidi, ye nje nyô ?” Ze na, “Momo”. Kulu na, “Yeme’e jam me nga jô wo na, bôt b’aye do’olô bia”. Kulu ve bebe Ze mefep, Ze ve futi Okpweñ mo nyô, a ke bibi si. Nde be nga nyoñ ôtyeñ, be nga ba Okpweñ. Ze a to’é binam bibaé, a kee Kulu. Ane a nga wô’ô Okpweñ, a kele ja dé. Ane Ze a nga bo Okpweñ ana.

Nalé Kulu a nga mane du’u Ze na, « Bi awôé benane’, nnye te ke wôé éñwé.

 
 
 

Page d'Accueil Copyright © 2007-2011, Culture Vive