Page d'Accueil

Nsamba ô nga ke nyoñ nse’e bidi

   

A nga bo na, betit be nga ye wu zaé. Nde be nga wô’ôtane na, bidi bi ne be Zomeye Mebe’e. Be nga wô’ô foé na,

“Eyoñ mi ake wôé, ane a ve mia nsek, wôna mi nyoñeya bidi bise”.

Nde be nga baman nsamba. Bôt be nga ke nsamba ôte be mbe môé na : Zo’o, Ojoé, Mon Nkôé, Osô’ô, Abôbô, Nka’a, Ze, Kulu.

Nde Zo’o a nga té nsamba, be nga jimbi zen, be be be be ! A ke kui zene zañe na, kômbé j’aso li, j’aso li, ve dipe zen ne ti ! Be na,

“Hôé ! Kômbé é dibeya zen ana, nne bi ayeme na, bi aye tyi vé ? Bi ate so mvus, bi so nnôma zen ase. Eyoñe ji, nnôma zen a jañeya”.

Ojoé na,

“Lôta’ane me ôsu”.

Ojoé ve lôt ôsu, ve a nga ke a faté kômbé. Kômbé faté, faté, meñelé ! Nde a nga ke beta suan nnôma zen ôsu. Nsamba ô nga yoñelane zen, be be be be be !

A ke kui zen ôsu na, beta afôm a ngunu, te ke alôté môt a ne lôt. Be na,

« Hôé ! Bi aso mvuse li, Zo’o a té bôte si, Ojoé a faté kômbé ; éyoñe ji, abim afôme di, nne za a zu vaa bia de ?”

Mon Nkôé na,

“Lôta’ane ma”.

Be ve lôtô Mon Nkôé. Mon Nkôé ve bi afôm, ve ne vi’i, vi’i, vik ! A si’ afôm a mo. Ane Mon Nkôé a nga mane si’ afôm. Bôt be nga yoñelane zen, be be be be !

A ke koé na, beta ndi élé a so mfa’a zene wu, a so mfa’a mbok, ve dipe zen. Be na,

“E ! Bi aso mvuse li, Zo’o a nga té bôte si, Ojoé a fate kômbé, Mon Nkôé a nga si’afôm ; di ya ndi élé di, nne bi aye tebe de vé ? »

Osô’ô Koé na,

“Lôta’ane ma”.

Nde be nga lôtô Osô’ô. Osô’ô a nga wôté ndi élé, kelet ! kelet ! kelet ! Nde a nga tyi’i ndi élé. Bôt be nga yoñelane zen, be be be be !

Ndangeññ ! B’akui ndangeñ.  Be kute kôp, be na,

“E ! Bi aso mvus li, Zo’o a nga té bôte si, Ojoé a faté kômbé, Mon Nkôé a nga si’ afôm, Osô’ô Koé a nga wôté ndi élé, éyoñ bi ntele ji, nne bi aye bo aya ? »

Be na,

« Jé é ne ôsu wôé ? »

Be na,

« Ke bi kuiya ndangeñ”.

Abôbô na,

“Lôta’ane ma”.

Be nga lôtô Abôbô ôsu. Abôbô ve kui ndangeñ, ve a nga yô ndeten, ve tiñeti je élé, ve bebe ndangeñ, dañ, dañ, dañ ! A ke ndeten. Tyek ! A kui kindi’i ya yat. A nga tindi ndeten. A nga beta zu a bulan, a bak. A zu beta kui be nga to, nye na,

“Dañan”.

Bôt be nga dañ. Dañe dañe dañ, meñelé ! Abôbô a nga beta bulane mane min ndeten. Nsamba ô nga yoñelane zen, be be be be !

Mon étun a bem, ve ne baam ! B’akui beta yee. Nyôn ô so ôsu,

“E ! Nne bi abo aya va ? Bi aso mvuse li, Zo’o a nga té bôte si, Ojoé a faté kômbé, Mon Nkôé a nga si’ afôm, Osô’ô Koé a nga wôté ndi élé, Abôbô a nga daa bôt ndangeñ ; abime yee di, nne bi azu bo de aya ? »

Nka’a na,

« Lôta’ane ma ».

Nka’a ve lôt ôsu. Nye na,

« Mia bese, timba’ane me njem ».

Be nga timbi Nka’a njem, Nka’a ve lôtô be, wôlô, wôlô, wôlô ! A nga jimbi yee si. Nsamba ô nga yoñelane zen. Be nga ke b’asô’ô minlañ.

Nyom ! Mon ôtôñ. Be nga wobane mendim. Be wô’ ane binga b’ayia bia mefup. Be na,

“Bi aso mvuse li, Zo’o a té bôte si, Ojoé a fate kômbé, Mon Nkôé a nga si’ afôm, Osô’ô Koé a nga wôté ndi élé, Abôbô a nga daa bôt ndangeñ, Nka’a a nga daa bôte yee » ;

Be na,

« Za a zu kuli bia nlam va ? »

Ze na,

« Ke ma ».

Be nga mane bote biôm. Ze ve bembe ôsu, nsamba ô nga tôé nye mvus, nyom ! nlam. Be nga yoñelan aba, ve ke b’atabe si. Mon étun a nga bem, bemie aba ve kôlô si, be nga ke b’abatane be. Bidi bi nga so nda, bôt be nga di.
Zo’o na,

“A Zomeye Mebe’e, nsamba ô lô bi ate zu wu, bi wuya zaé. Mfumbale ya zaé a kuiya si jangan ne tup ! Nde bi nga wô’ôtane na, wo ô bili nse’e bidi, ñwô bi ate zu na, ô ve bia ».

A ke ji’an éto si. Nde Zomeye Mebe’e a nga kôlô si nye na,

« Me yebeya. A bo fo’o a bo’ok, éyoñ b’ayen njuk, be kele be môt mbok. Bômba’ane si. Jame da, mi bô nalé, mi za temetem me nga jô mia jam akiti. Jam ete e ne na, m’aye sili mia tañ éyoñ mi anyoñ nse’e bidi wu ; mi aye bo me su’a jôme jia, mi aye kpwé dume dili, mi fa’a ke me éduk. Eyoñ mi aye fa’ édu’ éte, mi aye fa’a je, abem ntoñe da. Nge mot a ba’alan, mi sup nsek. Nalé fe dume dili, abem ôvône da. Nge mi aba’alan, mi sup nsek. Mam mebaé mebaé ma, mme mi aye bo ma ».

Kulu na,

« Be tame liti bia vôm bi aye fa’ éduk. Ke bôt be wô’ô bo na, éyoñ b’afa’ éduk, be taté kate si, a kôme vôm b’aye fak”.

Zomeye Mebe’e na,

“W’abele”.

Ve vitane be ésu falak, nye na,

“Nne mi aye fa’a va”.

Kulu nye bongô na,

« Liane si ».

Be nga li si, ve mane kôme vôm b’aye fak. Nde be nga bulane ja. Alu ta ! Kulu ve nyin mfe’e wé, mfa’ ôkpwa’ édu, be ndan, kôé si, ve lumbu bie mfa’a be nga kôm éduk. Nye na,

« A Kôé, wo ô ne nya môtô. W’ayeme zaé bi aso ja. A ke fo’o w’alik, ve ne kep, kep, kep ! Kôé ve nyoñe befô bese, ve sulane si, ve be nga njeñele ébé.

Nde Kulu a nga beta lôt, ve kui dum e nga tele, a la’ate ôbo mfek, ve vaa nse’e bemvô’ômvô’ô. Ve sulane be dum. Nye na,

“Ve ke fo’o mi ali’i ve njelé njelé”.

Bemvô’ômvô’ô be nga kpwaté dum. Kulu ve so, ve bômbô si. Befô b’akpwelé ébé li, bemvô’ômvô’ô b’awôté élé.

Okpwal ôsu, Kulu ve vee. A nga nyoñe befô, nye na,

“A Kôé, ye ô boya ?”

Kôé na,

“Ke a li’iya fo’o ve éyoñ w’aye suu ntoñ. Te kôsa suu ngu, womien ô za vi’a ku été si ».

Nye na,

« Ya ».

A nyoñé, a nga mane be futi nse’ été. Ve ke dum, a nga nyoñe bemvô’ômvô’ô, nye na,

« Mi bo aya ? »

Be na,

« Nte bi ate ye’ele ye’ele na, a za ku, ke ve e kuya. E li’iya fo’o ve njelé njelé”.

Kulu a nga nyoñ a nga futi be nsek. Ve bulan, a nga bômbô si.

Tyé kpwa, be nga sôbane mo, be na,

“Hôé ! Bi aso mvuse li, Zo’o a té bôte si ja, Ojoé a faté kômbé, Mon Nkôé a nga si’ afôm, Osô’ô Koé a nga wôté ndi, Abôbô a nga daa bôt ndangeñ, Nka’a a nga daa bôte yee, Ze a nga kuli bia nlam, éyoñe ji, za a zu bo bia beta jame nyô ? »

Kulu na,

« Ma ».

Bôt be nga kutane mimvimik. Be na,

“Za émien a ne Kulu ?”

Ze ve valé si, a nyoñe Kulu, a bepe falak. Kulu a nga zu, ñbwok ! ñbwok! Ñbwok ! Ve nyin nda, nye na,

« Mesebe ! Ane me nga so nkôl Otu’utu, m’ajejañ”.

Ze a nyoñe nye, a bibi si, Kulu ve ne kôñelan, a nga sase nyô. Nye na,

« Mesebe ! Ane me nga so nkôl Otu’utu, m’bôbôlé”.

Be na,

“Za a ke fa’ éduk ?”

Kulu na,

“Ma m’ake bo mam mete mebaane”.

Zo’o na,

“Be jôké’é Kulu a tame ke bo”.

Be nga kui nsamba atan. Be nga yoñelan aba.

Zomeye Mebe’e ve kôlô si, ve ke nyoñe beta nse’e bidi, si tis ! Nye na,

“Môt a be’e, a beke’e. Nne a ye bo va na, nge mi fa’ éduk, mi kpwé ke dum, mi lumbu’u fo’o ve zene ya nlame wônan. Môt te kôsa beta sili me jam”.

Nde be nga lumbu zene ya éduk. Ve nyoñ beta ntoñ ôyebé, be jii Kulu mo. Kulu ve tebe, nye na,

« A Nya Bibôtô, me nga ya’ane wo, édu’u ji ve ane m’abo, te beta bo jam afe ».

Ve bete ntoñe yôp, ne fububu ! Ne ngemaa ! Beta éduk a kele ane li, ane li. Miñyôn mi kutan. Meva’a ve yian nsamba ôse minlem.

Nye na,

“Nkelane dum”.

Be ve nyoñe beta ntoñ ôvôn, ve nge’é Kulu mo. Viuñ ! Viuñ ! Viuñ ! A jep. A nyoñ ôvôn, a bête étu, ve bebe zene ya dum. Nsamba ô nga tôé mvus. A nga ke a kate si. Nye na,

“A Nya Bibôtô, bia wo bi nga kôme ya’an. Bôt, mi subu’ ôyap”.

Bôt be nga subu. Kulu ve bête ntoñ ôvône yôp, ne sup ! dum e tyi’i, bububu ! kumm ! Miñyôn ve kutan.

“Batiti, abôé sô, akame zo’o bela”.

A nga jô yôp. Nsamba ô nga fôn. Nde be nga yoñelan zene ya nlame wop. Akui be nga kui nlame wope na, be nga di bidi.

Nde be nga nyiñ, be ke nyoñ nse’e bidi ana.

 
 

Accueil Copyright © 2008-2011, Culture Vive